خانه

· معاونت برنامه ریزی و سرمایه گذاری

o معرفی معاونت

o خلاصه شرح وظایف معاونت

o گزارش فعالیت های حوزه معاونت

o فهرست مراکز اقامتی گردشگری در دست احداث استان فارس

o فهرست مناطق نمونه گردشگری

o ضوابط تاسیسات گردشگری

o راهنمای سرمایه گذاری در فارس

§ راهنمای درخواست صدور مجوز تاسیسات گردشگری

§ راهنمای صدور مجوز مناطق نمونه

§ راهنمای دریافت تسهیلات

§ آیین نامه ها و قوانین اجرایی

§ آیین نامه ها وقوانین اجرایی

· معاونت صنایع دستی

· معاونت گردشگری

· معاونت میراث فرهنگی

· مدیر کل

منوی اصلی

· معرفی اداره کل

· پایگاه فارسی شناسی

· بانکهای اطلاعاتی

· اماکن اقامتی و پذیرایی

· شهرستانهای استان

· سایت خبری

· میز خدمات پرسنلی

· مناقصه ها و مزایده ها

· طرح تکریم

· نظرات ، انتقادات و پیشنهادات

· تالار گفتمان

· توسعه فرهنگی غنی اسلامی

· فراخوان مطالعات و پژوهشها

· ذیحساب

· امور بانوان

· تماس با ما

· نقشه سایت

· آخرین مطالب سایت

نگار خانه فارس

· چشم اندازهای فارس

· ویدئو کلیپ و تصاویر

· گزارش های خبری

· آرشیو (گزارش های ویدئویی )

پایگاه میراث جهانی پارسه – پاسارگاد

اطلاعیه یگان حفاظت میراث فرهنگی

پیوندها

· سایت امام خمینی

· دفتر مقام معظم رهبری

· سایت ریاست جمهوری

· پایگاه اطلاع رسانی دولت

· ستاد اقامه نماز

· نیم نگاه اخبار و روابط عمومی

خدمات الکترونیک

· سامانه خدمات الکترونیک

· سامانه مجوز بند ب

· مرکز اسناد و مدارک

· پایگاه داده های تخصصی

· سامانه ثبت آثار ملی

· مطالعات و پزوهش ها

· خانه مسافر

· آموزش کارکنان

ز کوی یار می آید نسیم باد نوروزی

از این باد ار مدد خواهی چراغ دل برافروزی

دیرینه جشن نوروز که برآمده از شعور بلند و حق شناسی مردمان خدا باور کهن برو بوم ایران است یکی از هوشمندانه ترین سرورهای پیشینه ی بشری است ،چرا که نکو داشت جوان شدن جهان یعنی ستایش آفریده گاری که زندگی بخشی ، تنها برازنده ی توانایی های بی انتهای اوست و چه موهبتی بزرگ تر از این که وارث آئینی باشی که تمام مردمان کره خاکی از سر تحسین گواهی دهند بر بزرگی و به جائی آن و این جشن را به عنوان میراث جهانی بر پیشانی افتخارات بشری به یادگار نقش زده باشند .

نوروز میدانگاه شناخت و ستایش پروردگار است و عرصه ی به خواهی از درگاهش که در این رسم آدمی به صلح و آرامش و آسایش فرزندان آدم می اندیشد و به شکر گذاریش برای این همه بخشندگی و زیبایی .

و چه سعادتی والاتر از این که در خواستگاه این سرور، توفیق خدمت به علاقمندان پیشینه فاخر و گنجینه های نادر ایران عزیز را در حال و هوای ملکوتی بارگاه حضرت احمد بن موسی(ع) و در کنار قله های سترگ ادب پارسی سعدی شیرین سخن و حافظ دل انگیز داشته باشی

سال نو را با افتخار به همه ی میهمانان گرامی نوروزی از سویدای وجود شاد باش گفته و امیدوارم در سایه توجهات حضرت ولی عصر سال سر بلندی ها و موفقیت های روز افزون برای همگان باشد.

رییس پژوهشکده باستان شناسی سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری کشور گفت: کاوش های باستان شناسی در محوطه ها و سایت های تاریخی فارس با همکاری هیات های خارجی به زودی انجام می شود.


به گزارش گزارش روابط عمومی اداره کل میراث فرهنگی ، صنایع دستی و گردشگری فارس حمیده چوبک در حاشیه بازدیدش از تل آجری در مرودشت افزود: سایت های تاریخی فارس مانند داربگرد، فیروزآباد،‌ بیشاپور و استخر با مشارکت هیات های باستان شناسی ایران و خارجی به زودی کاوش خواهد شد.
وی گفت : مجموعه جهانی تخت جمشید یک پلان بزرگ و جامع است که متاسفانه در ساخت و سازها و کشاورزی ها محوطه های اطراف منطقه بسیاری از آثار تاریخی از بین رفته اند.
به گفته وی، محوطه تل آجری در واقع جزیی از صفه تخت جمشید است و مطالعات و انجام کاوش های باستان شناسی نشان می دهد این محوطه پیش از پیدایش تخت جمشید وجود داشته است.
چوبک افزود: این مطالعات بر اساس نوع معماری و کشفیات محوطه تل آجری به دست آمده و مشخص شده که این منطقه در دوره حکومت کورش هخامنشی ساخته شده است.
رییس پژوهشکده باستان شناسی کشور با بیان این که نفوذ هنری و فرهنگ باستانی بابل در این منطقه مشهود است گفت: طبق شواهد موجود در این منطقه از تمامی هنرها و فرهنگ های سرزمین هایی که تحت فرمانروایی هخامنشیان بوده است استفاده شده که امیدواریم هر چه سریع تر محوطه تل آجری به یک سایت موزه تبدیل شود و پذیرای گردشگران باشد.
چوبک در ادامه به آزادسازی زمین های اطراف این محوطه تاریخی اشاره کرد و افزود: تل آجری به سایت موزه تبدیل نخواهد شد مگر آن که زمین های کشاورزی اطراف آن آزاد شود که این موضوع با حمایت بسیار خوب مدیریت میراث فرهنگی فارس و پایگاه میراث جهانی تخت جمشید همچنین همکاری سازمان میراث فرهنگی و استانداری فارس میسر خواهد شد.
چوبک در ادامه با بیان این که کشفیات در تل آجری نشان می دهد که این منطقه دروازه و درگاه اصلی تخت جمشید بوده است افزود: تبدیل محوطه به سایت موزه نیازمند زیر ساخت های متعددی است که با توجه به قابلیت های سایت و ارزش تاریخی و فرهنگی منطقه می طلبد هرچه سریع تر این زیرساخت ها فراهم شود.
وی با تاکید بر این که محوطه باستانی تل آجری جزیی از سرمایه و ثروت کشور محسوب می شود گفت: با توجه به حفاری های باستان شناسی و کشفیات متعددی که در منطقه صورت گرفته نباید پس از اتمام فعالیت های باستان شناسی این محل زیر خاک مدفون گردد و ضروری است با یک همت جمعی و ملی این محوطه به سایت موزه ای که گردشگران بتوانند از آن دیدن کنند تبدیل شود.
رییس پژوهشکده باستان شناسی کشور در بخش دیگری از این گفت و گو با اشاره به تخصیص اعتبارات به بخش پژوهش در دانشگاه ها گفت: در تمامی کشورهای دنیا دانشگاه ها جدای از این که به بحث آموزش می پردازند در مباحث پژوهشی هم سرمایه گذاری می نمایند و جا دارد این مهم هم در دانشگاه های ایران به صورت گسترده تری اتفاق بیفتد.
وی ادامه داد: به طور مثال دانشگاه بولونیا در ایتالیا با اعزام گروهی از باستان شناسان و کارشناسان خبره و مجرب به ایران در مباحث باستان شناسی در سایت های تاریخی ایران به خصوص فارس فعالیت می کند که هدف آن ها شناخت فرهنگ های دیگر کشورها است از این رو می طلبد چنین فعالیت هایی در کشور ما نیز در ابعاد فرا ملی رخ دهد.
چوبک اضافه کرد: هم اینک برنامه ریزی هایی برای اعزام گروه های تخصصی باستان شناسی در قلمرو فرهنگی ایران در خارج از مرزها انجام شده است
روز گذشته رییس پژوهشکده باستان شناسی کشور و هیات همراه در سفر یک روزه خود به فارس از محوطه تاریخی تل آجری و مجموعه جهانی تخت جمشید بازدید کردند و در جریان فعالیت های باستان شناسی در این محوطه ها قرار گرفتند.

همکاران گرامی، برای ورود به کارتابل پرسنلی خود،از نام کاریری و رمز عبوراتوماسیون چارگون استفاده کنید.

توجه داشته باشید که برای وارد کردن نشانی سایت اداره کل فارس حتما wwwرا جلوی farschto.ir تایپ کنید.درغیر اینصورت نام کاربری و رمز عبور شما از طرف سایت پذیرفته نمی شود.

 

تعداد

واحد سنجش

شرح فعالیت معاونت گردشگری فارس

۵۶

مورد

برگزاری همایش ها و کارگاه های آموزشی گردشگری

۲۶

مورد

برگزاری جلسات و نشست های تخصصی گردشگری

۱۵

مورد

بازدید متخصصین حوزه گردشگری ملی و بین المللی

۴۳۲۰

نفر

برگزاری دوره های آموزش گردشگری

۱۰

مورد

برگزاری نمایشگاه ها و جشنواره های گردشگری

۴

مورد

برگزاری تورهای آشناسازی گردشگری

۷۳۴

فقره

صدور و تمدید کارت راهنمایان ایرانگردی و جهانگردی

۳

مورد

برگزاری آزمون های گردشگری

۴۷۹

نفر

ایجاد فرصت شغلی جدید

۴۳

مورد

برگزاری جلسات کمیته فنی و حل اختلاف

۸۳۸

فقره

صدور و تمدید پروانه های بهره برداری تأسیسات گردشگری

۲۹۹۳

مورد

بازدید از تأسیسات و مؤسسات گردشگری

۱۸۵۴۰۱

نفر- شب

تعداد گردشگران خارجی ورودی به واحدهای اقامتی فارس نسبت به مدت مشابه

۲۱

درصد

درصد افزایش گردشگران خارجی ورودی به واحدهای اقامتی فارس نسبت به مدت مشابه

تعداد

واحد سنجش

شرح فعالیت معاونت صنایع دستی فارس

 

۱۸

مورد

برگزاری همایش های صنایع دستی

 

۱۰۱۶

نفر

آموزش های عمومی صنایع دستی

 

۴

فقره

انعقاد تفاهم نامه های آموزشی

 

۹

مورد

برگزاری نمایشگاه های صنایع دستی در استان فارس

 

۱۰۸

مورد

برپایی بازارچه موقت ( نوروزی و تابستانی ) عرضه و فروش محصولات صنایع دستی فارس

 

۲۴

مورد

حضور و مشارکت در نمایشگاه های سایر استانها

 

۲

مورد

اعزام صنعتگران به نمایشگاههای خارج از کشور

 

۶۵۲۲۱۰۰

دلار

میزان صادرات صنایع دستی

 

۱۴۱۹

فقره

صدور کارت شناسایی برای صنعتگران

 

۴۰

فقره

صدور پروانه تولید کارگاهی برای صنعتگران

 

۳۵۳

نفر

ایجاد فرصت شغلی جدید

 

۲۶

نفر

تجلیل و عیادت از پیشکسوتان صنایع دستی استان

 

۱۰

برنامه

تهیه و تولید برنامه های رادیویی و تلویزیونی

 

تعداد

واحد سنجش

شرح فعالیت اداره امور فرهنگی و ارتباطات فارس

۱۳۲۵۳۵۳

نسخه

چاپ و توزیع اقلام فرهنگی

۵۹

برنامه

صدور مجوز تولیدات فرهنگی ( فیلم ، تیزر ، کلیپ و مستندات تاریخی )

۷۳

مورد

برگزاری نمایشگاه ها ، جشنواره ها و همایش های فرهنگی

۲۲۵۳

گزارش

اطلاع رسانی در سایت و پرتال farschto.ir

۸۹۰

خبر

اخبار تولیدی اداره کل میراث فرهنگی ، صنایع دستی و گردشگری فارس جهت انعکاس در رسانه ها و به منظورآگاه نمودن و شفاف سازی اذهان عمومی در حوزه های میراث فرهنگی ، صنایع دستی و گردشگری فارس

۴۷۳۹

خبر

انعکاس اخبار تولیدی اداره کل میراث فرهنگی ، صنایع دستی و گردشگری فارس در رسانه ها و مطبوعات ملی و محلی ( ۲۰ خبرگزاری و ۱۱ روزنامه )

۴۲۶۳۲۰

نفر

بازدیدکنندگان بناهای تاریخی فرهنگی فارس

۱۶

درصد

افزایش بازدیدکنندگان بناهای تاریخی فرهنگی فارس نسبت به مدت مشابه

تعداد

واحد سنجش

شرح فعالیت یگان حفاظت فارس

 

۷۲۴

عدد

اشیاء مکشوفه

 

۴۶

عدد

اشیاء اهدائی

 

۲۶

عدد

کشفیات اتفاقی

 

۱۲

دستگاه

فلزیاب مکشوفه

 

۶۲

فقره

حفاری غیر مجاز

 

۳۱

فقره

حفاری غیر مجاز نافرجام

 

۶

فقره

سرقت آثار تاریخی

 

۱۱۰

نفر

دستگیری مجرمین

 

۳

فقره

تخریب غیر مجاز

 

۵

فقره

تجاوز به حریم

 

۹

فقره

ساخت و ساز غیر مجاز

 

۲۲۶

فقره

پرونده های حقوقی و قضایی

 

۲۸۲۳۵

مورد

بازدید ، نظارت و سرکشی

 

۶۴

ساعت

برگزاری کلاس های آموزشی برای نیروهای یگان حفاظت میراث فرهنگی فارس

 

۴

مورد

حفاظت تیم های کاوش درون سازمانی

 

تعداد

واحد سنجش

شرح فعالیت معاونت سرمایه گذاری فارس

۷۶

فقره

درخواست متقاضیان تأسیسات گردشگری در استان فارس

۶۱

فقره

صدور موافقت اولیه برای متقاضیان تاسیسات گردشگری

۱۶

فقره

صدور مجوز ایجاد، اصلاح و تکمیل برای متقاضیان تاسیسات گردشگری

۲۳

فقره

درخواست تأسیسات گردشگری جهت اخذ تسهیلات و یارانه

۱۷

فقره

معرفی تاسیسات گردشگری جهت اخذ تسهیلات و یارانه

۳۸۶

نفر

اشتغال ایجاد شده

۹۱

پروژه

پروژه های در حال ساخت

 

تعداد

واحد سنجش

شرح فعالیت معاونت میراث فرهنگی فارس

۵۸

پروژه

مرمت و حفاظت آثار و بناهای تاریخی فرهنگی فارس

۲۲۳

پروژه

مرمت­ اضطراری آثار و بناهای تاریخی فرهنگی فارس

۱۷

پروژه

پروژه های عمرانی اداره کل میراث فرهنگی فارس

۱۷

مکان

ساماندهی مبلمان محیطی و فضای سبز اماکن تاریخی فرهنگی فارس

۴۷

پروژه

توسعه خدمات الکترونیک در موزه ها و بناهای تاریخی فارس

۶۰۰۵

قلم

ساماندهی ، مرمت و مستندنگاری اشیاء منقول تاریخی فرهنگی موزه های فارس

۲

مورد

راه اندازی و ساماندهی موزه های استان فارس

۴

پروژه

اجرای پروژه مرمت آزمایشگاهی آثار و ابنیه تاریخی فرهنگی فارس

۹۸

مورد

مطالعات پژوهشی در حوزه باستان شناسی

۱۹

فقره

مستند نگاری آثار و ابنیه تاریخی ، فرهنگی فارس

۳۷

اثر

آثار تاریخی ثبت شده در فهرست آثار ملی

۳۶

فقره

کارشناسی اشیاء تاریخی جهت ارسال به کشورهای خارجی

۹۶

فقره

کارشناسی اشیاء مکشوفه و اعلام نظریه کارشناسی به مراجع قضایی

۸۲

فقره

پیگیری و کارشناسی حفاری های غیر مجاز و اعلام نظریه کارشناسی به مراجع قضایی

۲۷۸۸

مورد

بازدید و پاسخ به استعلامات دستگاه های اجرایی فارس

۳۸۱

مورد

شرکت در جلسات مرتبط

 

محوریت نماز در اسلام

نویسنده: آیت الله محمدتقی مصباح یزدی

 


از مهم ترین عبادات در اسلام نماز است؛ تا جایی که در لسان روایات از آن با عنوان عمود و ستون نگه دارنده ی دین خدا یاد شده است. امام باقر علیه السلام می فرمایند: الصَّلاهُ عَمُودُ الدِّینِ مَثَلُهَا کَمَثَلِ عَمُودِ الْفُسْطَاطِ اِذَا ثَبَتَ الْعَمُودُ ثَبَتَ الاَوْتادُ وَ الاَطْنابُ وَ‌ اِذا مالَ العَمُودُ وَ انْکَسَرَ لَمْ یثْبُتْ وَتِدٌ وَ لَا طُنُبٌ؛ (۱)«نماز ستون نگه دارنده ی خیمه ی دین اسلام است؛ مانند عمود و ستون خیمه است. اگر برقرار و ثابت بنماند بقیه ی میخ ها و طناب ها هم برقرار خواهند ماند و اگر کج یا شکسته شود، هیچ میخ و طنابی برقرار نمی ماند، و در نتیجه خیمه ای برپا نخواهد ماند».
در تعبیری دیگر فرمودند: اِنَّ اوَّلَ مَا یُحَاسَبُ بِهِ العَبْدُ الصَّلاهُ فَاِنْ قُبِلَت قُبِلَ مَا سِوَاهَا؛ (۲) «اولین پرسش از بنده ی خدا در روز حساب، پرسش از نماز است. اگر نماز مورد قبول واقع شود، بقیه ی اعمالش مقبول خواهد بود».
از این دست بیانات حکیمانه ی اهل بیت علیهم السلام به خوبی می توان به اهمیت فوق العاده ی نماز نسبت به دیگر عبادات پی برد.
شاید یکی از وجوه اهمیت نماز در بین عبادات، بُعد تمرینی آن باشد؛ گو اینکه همه ی عبادات به نوعی دارای بُعد تمرینی اند، اما این بُعد در نماز، روشن تر و در عمل دارای تأثیر بیشتر و عمیق تری است. یکی از ابعاد تمرینی در نماز مسئله ی مراعات اوقات نماز است. یکی از بهترین طرق موفقیت در هر برنامه ی کاری، رعایت نظم و انضباط در آن برنامه است. رعایت نظم و انضباط جز با رعایت وقت و برنامه های زمانی آن برنامه میسر نمی شود. سهل انگاری و عدم اهتمام به آن، تمام برنامه را تحت تأثیر قرار خواهد داد و آنها را با تعطیلی و شکست مواجه خواهد ساخت.
توجه فوق العاده به اوقات نماز و اهتمام به اقامه ی نماز در اول وقت و در وقت فضیلت، خود یک برنامه ی تمرینی قوی و تأثیرگذار برای انسان سالک الی الله است. رعایت این امر انسان سالک را منضبط و منظم بار خواهد آورد و او را نسبت به رعایت امور دیگر ترغیب خواهد کرد.
به همین دلیل امام سجاد علیه السلام از خدای متعال توفیق اهتمام به شئون نماز، از جمله اوقات نماز را درخواست کرده اند: اللهُمَّ صَلِّ عَلَی مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ، وَقِفْنَا فِیهِ عَلَی مَوَاقِیتِ الصَّلَوَاتِ الْخَمْسِ بِحُدُودِهَا الَّتِی حَدَّدْتَ وَ فُرُوضِهَا الَّتِی فَرَضْتَ؛ «بار پروردگارا، بر محمد و اهل بیتش درود فرست، و ما را بر زمان های نمازهای پنج گانه آشنا بفرما. به ما توفیق ده تا حدود شرعی نماز را مراعات کنیم و بر واجبات آن محافظت داشته باشیم».(۳)
ایشان در این عبارت تلویحاً به آیاتی از قرآن کریم اشاره دارند که در آن بر حفظ اوقات نماز تأکید شده است:
حَافِظُوا عَلَى الصَّلَوَاتِ وَ الصَّلاَهِ الْوُسْطَى وَ قُومُوا لِلَّهِ قَانِتِینَ‌؛ (۴) بر [اوقات] نمازها و نماز میانه مراقبت کنید و خاضعانه برای خدا به پا خیزید. قَدْ أَفْلَحَ الْمُؤْمِنُونَ‌ * وَ الَّذِینَ هُمْ… عَلَى صَلَوَاتِهِمْ یُحَافِظُونَ‌؛ (۵) بی شک مؤمنان رستگاران اند؛ آنان که… بر ‍[اوقات] نمازهاشان حافظ و نگاهبان اند.
این تأکیدها و تصریح ها شاید به دلیل اهمیت بسزایی است که رعایت دقیق اوقات نماز در برنامه های تربیتی و تمرینی دارد. به دلیل همین تأکیدها در آیات قرآن و روایات معصومین علیه السلام، بزرگان، علمای اخلاق و اصحاب کرامات و مکاشفات، برای آن ارزش بسیاری قایل بوده اند. آنان به دلیل رعایت این امر مهم در نماز، آثار عجیبی را نقل کرده اند؛ گو اینکه برخی از این امور عجیب، فراتر از احکام فقهی است، اما از مجموع این تأکیدات و آثار عجیب می توان دریافت که رازهایی در این امر مهم نهفته است که ما از آنها بی خبریم.
از علمای بزرگ شیعه و اولیای الهی عبارات مختلف و تعبیرات عجیبی درباره ی رعایت اوقات نماز، به ویژه اقامه ی نماز در اول وقت یا وقت فضیلت، نقل شده است. یکی از ساده ترین تعابیر، که یکی از علمای بزرگ معاصر (۶) نقل کرده، این است که فرمودند: «اگر کسی وقت نماز را رعایت کند و آن را در اول وقت به جای آورد و با خدا عهد ببندد که نمازش را اول وقت بخواند، من تعهد می کنم که به مقامات بسیار عالی نایل بشود».
آن بزرگوار در مقام تأکید بر مضامین بلند این آیه، به شاگردانشان مانند علامه طباطبایی رحمه الله علیه و بعضی بزرگواران دیگر، تعهد به اقامه ی نماز اول وقت را در برابر تعهد ایشان بر رسیدن به عالی ترین مقامات معنوی، توصیه می فرمودند.
رعایت وقت نماز به قدری اهمیت دارد که نه تنها با بسیاری از عبادات و ریاضات قابل مقایسه نیست، بلکه برتر است. البته این مقامات بلند معنوی و اسراری که در این عبادات و رعایت موازین آن نهفته است، حقایقی است که انسان خود باید با عمل به آن، آنها را دریابد و درک و فهم آنها برای دیگران مشکل، بلکه غیرممکن است، و به همین دلیل یکی از استادان بزرگ (۷) می فرمودند: «تا آدم خودش این مسئله را رعایت نکند و مقید نباشد که نمازش را اول وقت بخواند، نخواهد دانست که در تعالی روح انسان و تقرب به خدای متعال چه تأثیری دارد و سرّ این حقیقت را نخواهد فهمید».
مطلب دیگری که باید از خداوند درخواست کرد توفیق اقامه ی نماز به همان شیوه ی مطابق با سنت نبوی صلی الله علیه و آله و سلم است؛ به گونه ای که شرایط، اجزا، ارکان و خلاصه کمّ و کیف نماز به هیچ روی تغییر نیابد. فقهای بزرگوار در کتاب الصلاه به برخی از این امور اشاره کرده و بیان فرموده اند که حتی اگر ذکری که وارد نشده است، در نماز به قصد ورود خوانده شود، بدعت و حرام است و به جای آنکه عبادت باشد، مصیبت خواهد بود.
گو اینکه قبل از حادثه ی عجیب معراج رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم، ایشان عبادات و خضوع و خشوعی زایدالوصف در پیشگاه خداوند داشته اند، اما تشریع نماز به کیفیتی که توصیه و امر فرمودند، (۸) در معراج به ایشان تعلیم داده شد. (۹) این حادثه نشان از اهمیت جایگاه نماز در پیشگاه خداوند دارد؛ چرا که تشریع کننده ی آن خداوند، و بهترین نمازگزارش پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم، و بهترین محل تشریع آن معراج است. به یقین می توان ادعا کرد شیوه ای که از رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم برای اقامه ی نماز توصیه شده، بهترین شیوه ی ممکن است؛ وگرنه خداوند آن را به رسولش تعلیم نمی داد. به هر حال، تقیّد آن حضرت و ائمه ی معصوم علیهم السلام و اولیای الهی به اقامه ی نماز با رعایت تمام حدود و شرایط و با رعایت اوقات خاص، نشان از اهمیت فوق العاده ی نماز دارد.
بنابراین با این مسئله ی بسیار مهم نمی توان به سادگی برخورد کرد. نمی توان از پیش خود و سلیقه ای آن را کم و زیاد کرد؛ مثلاً نمی توان بی دلیل و مدرک گفت که اگر به حالت تکتّف (۱۰) نماز بخوانیم، مؤدبانه تر خواهد بود! مگر ما شیوه ی ادب در عبادت را بهتر از خدا می دانیم؟! (۱۱) بنابراین، اگر کسی این حالت تکتّف و دست بستن در نماز را به قصد تشریع و ورود انجام دهد، مرتکب گناهی بزرگ شده است. در بعضی از روایات این بدعت گذاری مساوی با کفر و شرک قلمداد شده است. (۱۲) البته این مسئله [کفر و شرک] متوجه بدعت گذاران و برخی علمای مسلمان است و شامل عامه ی مردم که به خیال سنت بودنِ تکتّف در نماز به آن مبادرت می کنند و متوجه بدعت بودن آن نیستند، نخواهد شد.
به دلیل حساسیت این امور در نماز است که امام سجاد علیه السلام در عباراتی که از ایشان نقل شد از خداوند توفیق اقامه ی نماز را به شیوه ای که پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و سلم تشریع فرموده و سنت مبارک ایشان بوده است، درخواست کرده اند. حضرت در این دعا، علاوه بر مداومت بر اصل نماز، رعایت سنت نبوی صلی الله علیه و آله و سلم در تمام اجزا و شرایط نماز، مانند رکوع، سجود، اذکار، قرائات، ارکان و دیگر امور را در نماز از خداوند درخواست فرمودند. ایشان در نهایت از خداوند می خواهند که نماز را با خشوع و خضوع تمام اقامه کنند. تقریباً تمام این امور، چه اصل اقامه ی نماز و چه امور و جزئیات مربوط به آن، در قرآن نیز آمده و بر رعایت آن تأکید شده است. در مورد رعایت و مواظبت اصل نماز می فرماید: حَافِظُوا عَلَى الصَّلَوَاتِ وَ الصَّلاَهِ الْوُسْطَى وَ قُومُوا لِلَّهِ قَانِتِینَ‌. (۱۳)
در مورد خشوع و خضوع در نماز می فرماید: قَدْ أَفْلَحَ الْمُؤْمِنُونَ‌ * الَّذِینَ هُمْ فِی صَلاَتِهِمْ خَاشِعُونَ‌ … وَ الَّذِینَ هُمْ عَلَى صَلَوَاتِهِمْ یُحَافِظُونَ‌. (۱۴)
همچنین درباره ی نوع ارتباط انسان های دارای قلب خاشع با نماز می فرماید: وَ اسْتَعِینُوا بِالصَّبْرِ وَ الصَّلاَهِ وَ إِنَّهَا لَکَبِیرَهٌ إِلاَّ عَلَى الْخَاشِعِینَ‌. (۱۵)

پی‌نوشت‌ها:

۱. محمد بن الحسن الحر العاملی، وسائل الشیعه الی تحصیل مسائل الشریعه، ج۴، ص ۲۷.
۲.
عَنْ ابِی بَصیر قالَ: سَمِعْتُ اَبَا جَعْفَرٍ علیه السلام یَقُولُ: «کُلُّ سَهْوٍ فِی الصَّلاهِ یَطرَحُ مِنهَا غَیرَ أنَّ اللهَ تَعَالی یُتِمُّ بِالنَّوافِلِ إنَّ أوَّلَ مَا یُحاسَبُ بِهِ العَبْدُ الصَّلاهُ فَإنْ قُبِلَت قُبِلَ مَا سِواهَا إنَّ الصَّلاهَ اِذَا ارْتَفَعَت فِی اَوَّلِ وَقْتِهَا رَجَعَت اِلَی صَاحِبِهَا وَ هِیَ بَیْضاءُ مُشْرِقَهٌ تَقُولُ حَفِظتَنِی حَفِظَکَ اللهُ وَ اِذا ارْتفَعَتْ فِی غَیْر وَقْتِها بِغَیْرِ حُدُودِها رَجَعَتْ اِلَی صَاحِبَها وَ هِیَ سَوْداءُ مُظْلِمَهٌ تَقُولُ ضَیَّعْتَنِی ضَیَّعَکَ اللهُ» (ابی جعفر محمد بن یعقوب بن اسحاق الکلینی الرازی، اصول کافی، ج۳، ص ۲۶۸).
۳.
دعای چهل و چهارم صحیفه ی سجادیه
۴.
بقره (۲)، ۲۳۸.
۵.
مؤمنون (۲۳)، ۱ و ۹.
۶.
حضرت آیت الله آقا سیدعلی آقا قاضی طباطبایی رحمه الله است.
۷.
احتمالاً مراد حضرت آیت الله آقا سیدعلی آقا قاضی طباطبایی رحمه الله بوده باشد.
۸.
قال صلی الله علیه و آله و سلم: صَلُّوا کَما رَأیْتُمُونِی أصَلِّی (محمدباقر مجلسی، بحارالانوار الجامعه لدرر اخبار الائمه الاطهار، ج۸۲، ص ۲۷۹).
۹.
ر.ک: همان، ج۲۵، باب ۳، ص ۹۸.
۱۰.
یعنی دست بسته نماز خواندن (مثل اهل سنت)
۱۱.
اگر با نماز برخوردهای سلیقه ای شود، ممکن است کسی هم بگوید بر اساس روایات، بهترین حالتی که انسان را به خدایش نزدیک می کند و موجب خشنودی او می شود، حالت سجده است؛ پس ما نماز و اذکار و اوراد آن را در حال سجده بخوانیم؛ دیگر قیام، قعود، رکوع و … لازم نیست! یا در ماه رمضان که بهار قرآن است، همه ی نماز را فقط قرآن بخوانیم! یا برخی اشعار عرفانی را به نماز اضافه کنیم!و
۱۲.
ر.ک: محمدباقر مجلسی، بحارالانوار الجامعه لدرر اخبار الائمه الاطهار، ج۲، ص ۳۰۳، روایت ۳۹.
۱۳.
بقره(۲)، ۲۳۸.
۱۴.
مؤمنون (۲۳)، ۱ و ۹.
۱۵.
بقره(۲)، ۴۵.

منبع مقاله: مصباح یزدی، محمدتقی، (۱۳۹۱)، صهبای حضور(شرح دعای چهل و چهارم صحیفه ی سجادیه)، قم: مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی رحمه الله علیه، چاپ اول.